13 yıllık bekleyiş, ertelemeler ve sızıntıların ardından Grand Theft Auto 6 nihayet oyunculara ulaştı. Milyonlarca kişiyi peşinden sürükleyen serinin ilk oyunu çıktığında beklentiler bugünkü kadar büyük değildi. Aradan yaklaşık 30 yıl geçtikten sonra, ilk yapımcıları bile karşılarında ne bulacaklarını bilmiyordu. Serinin ortak geliştiricilerinden Dave Jones, bana “Ne yaptıklarını görmek için hepimiz bekliyoruz” dedi. Yanında, ilk oyunun senaryosunu yazan ve tanıtımını üstlenen Brian Baglow da bulunuyordu. Oyunu satışa çıkmadan önce oynama fırsatları olmuş muydu? Baglow bunun mümkün olmadığını söyledi. Ancak erkenden erişim sağlayamamış olmasından ötürü hayal kırıklığına uğramış gibi değildi. “Ben ön siparişimi çoktan verdim” yanıtını verdi.
İlk Grand Theft Auto, 1997’de İskoçya’nın Dundee kentinde, sonraki oyunların ekipleriyle karşılaştırıldığında görece küçük bir kadroya sahip DMA Design tarafından yayımlandı. Lemmings adlı bulmaca oyunuyla başarı yakalayan stüdyo, işe ilk adı Race’n’Chase olan bir yarış oyunu geliştirme fikriyle koyulmuştu. Aradan onlarca yıl geçtikten sonra Dundee’deki Abertay Üniversitesi’nin ileri teknolojiye sahip bilgisayar laboratuvarında oturan Jones, geliştiricilerin hâlâ farklı bir fikir bulmaları gerektiğini düşündüğünü anlatıyor. “DMA’da hep başka bir şeyin peşindeydik. Buna ekleyebileceğimiz kendine özgü nitelik ne olabilirdi?” Ona göre yanıtın bir parçası, bugün oyuncuların olağan karşıladığı bir fikirdi: “Arabadan inebilmek.” Yalnızca otomobil sürmek değil, araç değiştirmek ve araba çalmak, bunları yaparken de yaya olarak dolaşabilmek, onun ifadesiyle “bir anda ilginç oyun türlerinin bir araya gelmesini” sağlamıştı. Kötü adamı canlandırmak ‘daha eğlenceli’ Jones, ekibin oyuncuların hem suçlu hem de polis olarak oynayabileceği bir oyun tasarladığını belirtiyor. Ancak polis olma seçeneğini kısa sürede yeniden gözden geçirmişler; çünkü bu, oyuncuların “kurallara uymasını” gerektirecekti. “Bir noktada, ‘Biliyor musunuz, kötü adamı oynamak çok daha eğlenceli’ diye düşündük; oyunun konusu da böylece belli oldu” diye anlatıyor. Jones, tasarımdaki bu yenilikçi fikirlere karşın oyunun satışlarının Lemmings’in gerisinde “yavaş ilerlediğini” söylüyor. Bunun nedenlerinden biri de oyunun nasıl bir şey olduğunu anlamak için onu bizzat oynamak zorunda kalınmasıydı. Baglow, “GTA’nın satışları çıktığı yıl boyunca aralıksız sürdü” diyor. “Bunun kulaktan kulağa yayıldığını düşündük. Oyunu oynayanlar, ‘Aman Tanrım, bu oyunu daha önce hiç oynadınız mı?’ diye soruyordu.” Yapım, suç ve şiddet temalarıyla gündeme geldi; İngiliz Parlamentosu’nda tartışmalara yol açtı ve yasaklanması yönünde çağrılar yapıldı. Ancak sonradan bu tartışmaların büyük bölümünün oyunun yayıncısı BMG Interactive tarafından viral pazarlama amacıyla kullanıldığı anlaşıldı. Jones, “Biz yalnızca eğlenceli bulduğumuz şeyleri yaptık. ‘Bunu yapmalı mıyız? Tartışma yaratır mı?’ diye hiç düşünmedik. Böyle bir bakış açımız olmadı” diyor. Kuşbakışı iki boyutlu oynanışı ve daha çok atari tarzını andıran grafikleriyle görece yalın görünen ilk oyun, bugün çok daha gelişmiş GTA yapımlarında da bulunan, seriye özgü hiciv anlayışının temelini attı. The Guardian’ın video oyunları editörü Keza MacDonald, hikâye abartılı bir Amerika şehirleri tasvirinde geçse de oyunun İskoç kökenlerinin mizahında ve dışarıdan bakan yaklaşımında görüldüğünü söylüyor. MacDonald, “Bu, son derece hicivli bir oyun. ABD’deki aşırı bireyciliği ve aşırı kapitalist düzeni doğrudan hedef alıyor” diyor. Geliştiriciler, oyuncular ortalığı karıştırarak dolaşırken dinleyebilsin diye hayalî radyo kanalları ve mizahi, sahte marka adları oluşturdu. Bu kararların bir bölümü, sınırlı bütçeler ve gerçek markaların lisanslarını almanın maliyetinden kaynaklanıyordu. Yine de Baglow, ilk oyunla ilgili en fazla gurur duyduğu şeyin dünyasının inşası olduğunu belirtiyor. Ona göre bu, bugün de bir oyuna “GTA hissi” veren temel unsurlar arasında. “İşletmelerin adları, radyo istasyonları, şarkı sözleri, DJ’ler… Bunların hepsi, bulunduğunuz yerin büyük ve tutarlı bir evren olduğuna inanmanızı sağlıyor” diyor.
GTA 5, 2013’te çıktığında yalnızca üç gün içinde 1 milyar dolar gelir getirdi. Bu, o tarihe kadar eğlence sektöründe herhangi bir ürünün en kısa sürede ulaştığı en yüksek gelir düzeyiydi. Seri zaman içinde kültürel bir referansa dönüştü; insanlar tarafından tanındı, anlaşıldı ve oyun dünyasının dışında da göndermeler için kullanıldı. Jones, “Bir filmde birinin ‘Beni GTA’ya bağlama’ dediğini duymuştum… Bu gerçekten gerçeküstü bir deneyimdi” diyor. Glasgow’daki oyun kafesi RCade’de bana eşlik eden MacDonald, eski GTA oyunlarının büyük ekrandan “çok şey aldığı” yönünde bir görüş bulunduğunu, ancak bugün filmlerin “muhtemelen GTA’dan daha fazla etkilendiğinin” tartışıldığını söylüyor. Serinin ilerleyen oyunlarının sinematik bir hissi olduğunu, bununla birlikte kendi ayırt edici kimliklerini de koruduklarını belirtiyor. Jones’a göre oyunun böylesine büyük bir kültürel olaya dönüşmesinin ardındaki basit neden, “gerçek hayata dayanması”. “Bilim kurgu, macera ya da fantastik oyunlar gibi değil. Şehri ve araba kullanmayı bildiğinizde öğrenmeniz gereken hiçbir şey kalmıyor” diyor.
GTA 6’nın, yalnızca ölçek ve kapsam bakımından değil, kazanç açısından da önceki oyunu her yönden geride bırakması bekleniyor. Oyunun ilk olarak yayımlandığı PlayStation ve Xbox platformları, yapımın dijital mağazalarının tarihindeki en çok ön sipariş alan oyun olduğunu şimdiden duyurdu. Bu rekor, oyunun 212 GB’lık devasa boyutundan kısmen kaynaklanıyor olabilir. Çok sayıda kişi, çıkış gününde hemen oynayabilmek ve indirme işleminin bitmesini beklememek için ön sipariş vererek oyunu “önceden yüklemeyi” tercih etmiş görünüyor. Oyuna yönelik heyecan gerçek dünyada da kendini gösterdi: Londra’daki Selfridges, Vice City temalı geçici bir eğlence alanına çevrildi; oyuna ilham veren Miami’de ise kurgusal GTA markalarının reklamları panolarda yer aldı. MacDonald, “Herkes bu oyunu inanılmaz bir heyecanla bekliyor. Oyunun, video oyunları sektörünün geneline yeni bir ivme kazandırması umuluyor. Ama aynı zamanda bütün oyuncular, Rockstar’ın bu kadar zamandır ne üzerinde çalıştığını görmek istiyor” diyor ve ekliyor: “Oynamasalar bile herkesin yakından takip ettiği, bu büyüklükte tek bir oyunun ortaya çıkması çok ender görülen bir şey.” Oyunun bugün gördüğü muazzam küresel ilgi göz önüne alındığında, Jones ve Baglow projede çalışmayı hâlâ özlüyor mu? Jones, “Sanırım herkes bu serinin bir, iki ya da üç oyununun parçası olmaktan keyif alıyor” diyor. “Ama bir süre sonra başka şeyler yapmak da istiyorsunuz.” Baglow ise, “Dünyanın geri kalanının bu oyuna âşık olmasını son 29 yıldır izlemek büyük mutluluk verdi” diye ekliyor. “Bu oyun çok sayıda insan için çok şey ifade ediyor. Gerçekten harika bir deneyimdi.” İngilizce kaleme alınan bu makalenin çevirisinde yapay zekâdan yararlanıldı. Yayın öncesinde çeviri, bir BBC gazetecisi tarafından kontrol edildi.





YORUMLAR
İLK YORUM YAPAN SEN OL